الەم قۇرلىقتارىنىڭ اتاۋى قايدان شىققان؟ - كەرۋەن تورابى

الەم قۇرلىقتارىنىڭ اتاۋى قايدان شىققان؟

بىزدىڭ پلانەتادا الەمنىڭ التى قۇرلىعى بار. ولار: ازيا، امەريكا، افريكا، انتاركتيدا، ەۋروپا، اۋستراليا. الەمنىڭ بۇل قۇرلىقتارى نەگە وسىلاي اتالعانىن ويلانىپ كوردىڭىز بە؟ بۇل اتاۋلار قايدان شىققان؟

ازيا

بۇل اتاۋ ەجەلگى گرەكتەردىڭ پرومەتەي تۋرالى اڭىزدارىنان شىققان. گەرودوت ازيانى پرومەتەيدىڭ ايەلى دەپ ءجيى اتايدى. كەي مالىمەتتەر بويىنشا، ازيا– ونىڭ اناسى بولعان. شاماسى، الەمنىڭ بۇل بولىگى ونىڭ ەسىمىمەن اتالعان.

امەريكا

ءبىز امەريكانى رەسمي تۇردە 1492- جىلى حريستوفور كولۋمب اشقانىن بىلەمىز. ونى كولۋمبيا دەپ اتاعان دۇرىس بولار ەدى. ماسەلە مىنادا: كولۋمب قايتىس بولعانعا دەيىن ءوزى اشقان جەرلەر جاڭا كونتينەنتكە تيەسىلى ەكەنىن بىلمەگەن. ول ءۇندىستانعا جاڭا جول اشتىم دەپ ويلايدى. سەبەبى ول ءدال وسى ماقساتپەن ساپارعا شىققان بولاتىن. سوندىقتان ول اشقان جەرلەردىڭ تۇرعىندارىن ۇندىلەر دەپ اتادى.

امەريكا تاعى ءبىر ونەرتاپقىش امەريگو ۆەسپۋچچيدىڭ ەسىمىمەن اتالادى. ول ءوزىنىڭ زەرتتەۋلەرى ارقىلى ءوزى اشقان جەرلەر جاڭا كونتينەنت ەكەنىن راستادى. ۆەسپۋچچي ءوزىنىڭ اتىن جاڭا قۇرلىققا ماڭگى قالدىرۋعا تىرىسپادى، ول وعان «جاڭا الەم» دەگەن ات بەردى. ال سول كەزدەگى تانىمال كارتوگراف مارتين ۆالدزەميۋللەر جاڭا جەردى «امەريكا»  دەپ اتادى.

افريكا

الەمنىڭ وسى كونتينەنتىنە اتاۋ بەرۋ تۋرالى بىرنەشە گيپوتەزالار بار. باستىسى كارفاگەن كەزەڭىنە جاتادى. ەجەلگى كارفاگەندىكتەر جاقىن ماڭداعى تايپالاردى «افري» دەپ اتاعان. كارفاگەن قۇلاعاننان كەيىن بۇل جەرلەر ريم پروۆينتسياسىنىڭ يەلىگىنە ءوتتى جانە «افريكا» دەگەن اتپەن تانىمال بولدى.

انتاركتيدا

«انتاركتيدا» ءسوزى گرەكتىڭ«ἀνταρκτική» سوزىنەن «اركتيكاعا قارسى» دەپ اۋدارىلعان. كونتينەنتتى 1820- جىلى بەللينگسگاۋزەن باستاعان ورىس ەكسپەديتسياسى اشتى.

ەۋروپا

بۇل جەر ەجەلگى گرەك اڭىزدارىنا دا تولى. ەۋروپا– ەجەلگى گرەك ميفولوگياسىندا زيەۆس ۇرلاپ اكەتكەن فينيكيا پاتشاسىنىڭ قىزى. بۇل اتاۋ فينيكيادان الىنعان، شامامەن «باتۋ»، «باتىس» دەگەندى بىلدىرەدى. اڭىز بويىنشا، زيەۆس ەۋروپاعا دوستارىمەن تەڭىز جاعاسىندا ويناپ جۇرگەن بۇقا تۇرىندە كەلىپ، قۇرلىقتى كوتەرىپ كريت ارالىنا الىپ كەتكەن ەكەن.

اۋستراليا

«Australis» لاتىن تىلىنەن «وڭتۇستىك» دەپ اۋدارىلادى. XVII عاسىردا كونتينەنتتى گوللاندتار اشتى جانە ونى "جاڭا گوللانديا" دەپ اتادى. اۋستراليا اتاۋىن وسى قۇرلىق جاعالاۋىن زەرتتەگەن جانە ءوز كەمەسىمەن ءبىرىنشى بولىپ جۇزگەن اعىلشىن ساياحاتشىسى مەتيۋ فليندەرس ۇسىنعان.

قاينار: يىنتەرنەتتەن | رەداكتور: ايگەرىم | كورىلىم : 146 رەت

  • نازارلارىڭىز بىزدە بولسىن

ءسىز قىزىعاتىن مازمۇندار


جۇڭگو جىلجىمالى حابارلاسۋ سەرىكتەستىگى

تەكشەمىزگە قوسىلىڭىز